با استناد به ماده ۷ قانون توسعه صنعت ایرانگردی و جهانگردی و در اجرای وظایف مندرج در مواد ۳۰ و ۲۱ آئین نامه نظارت بر تاسیس و فعالیت دفاتر خدمات مسافرتی سیاحتی جهانگردی و زیارتی مصوب 27/3/1380هیأت محترم وزیران مواد ۱۷ و ۲۵ آیین نامه ایجاد اصلاح تکمیل درجه بندی و نرخ گذاری تاسیسات گردشگری مصوب 4/6/1394هیأت محترم وزیران، در راستای سیاستهای کلان دولت مبنی بر تمرکز زدائی و با هدف تکریم ارباب رجوع، جلب مشارکت بخش خصوصی و همچنین وحدت رویه در نحوه نظارت بر فعالیت تاسیسات گردشگری رسیدگی به تخلفات و شکایات اشخاص از تاسیسات مزبور در کشور این دستورالعمل جهت اجرا، ابلاغ می گردد.

فصل اول: کلیات

الف) تعاریف

ماده1) واژه ها و عبارات بکار رفته در این دستور العمل در معانی ذیل تعریف می گردد.

– سازمان: سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری – معاونت گردشگری

– اداره کل نظارت: اداره کل نظارت و ارزیابی خدمات گردشگری

– اداره کل استان: اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان

– تشکل حرفه ای: هر یک از تشکل های فعال در صنعت گردشگری مورد تایید سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

– تاسیسات گردشگری: هر یک از تاسیسات مندرج در بند (ج) ماده ۱ آئین نامه ایجاد، اصلاح، تکمیل درجه بندی و نرخ گذاری تأسیسات گردشگری مصوب 4/6/1394و ماده ۱۲ آئین نامه اجرایی قانون توسعه صنعت ایرانگردی و جهانگردی

– کمیته فنی: کمیته فنی نظارت بر تاسیسات گردشگری که در سطح در استان مطابق با ضوابط این دستور العمل در دو سطح بدوی و تجدید نظر تشکیل می گردد.

– کمیسیون عالی: کمیسیون عالی نظارت و تجدید نظر، که در سطح کشور مطابق با ضوابط این دستورالعمل تشکیل می گردد.

– آئین نامه دفاتر: آئین نامه نظارت بر تاسیس و فعالیت دفترهای خدمات مسافرتی، سیاحتی، جهانگردی و زیارتی مصوب ۱۳۸۰ 

– آئین نامه ایجاد، اصلاح: آئین نامه ایجاد، اصلاح ،تکمیل ،درجه بندی و نرخ گذاری تاسیسات گردشگری مصوب 4/6/1394

ماده 2) موضوع این دستور العمل ،نظارت بر فعالیت تاسیسات گردشگری، نحوه رسیدگی به تخلفات تاسیسات گردشگری و چگونگی رسیدگی به شکایات اشخاص از تاسیسات مزبور می باشد.

فصل دوم: کمیته های فنی نظارت بدوی و تجدید نظر

الف) کمیته فنی بدوی:

ماده ۳) کمیته فنی بدوی به منظور رسیدگی به موارد ذیل تشکیل می گردد:

ا- رسیدگی به پرونده تخلفات تاسیسات گردشگری مطابق با ضوابط و مقررات

2- بررسی و رسیدگی به شکایات گردشگران از تاسیسات گردشگری

3-بررسی و رسیدگی به شکایت تاسیسات از یکدیگر در سطح استان

تبصره: کمیته فنی صلاحیت رسیدگی به اعتراضهای متقاضیان تاسیس و راه اندازی تاسیسات گردشگری را از حیث انطباق شرایط متقاضی با قوانین و مقررات و همچنین رعایت مقررات مربوط به ترتیبات و مراحل صدور مجوز را دارد.

ماده 4) تشکیل کمیته فنی در تمامی استانهای کشور الزامی می باشد.

ماده 5)کمیته فنی بدوی استان متشکل از افراد ذیل می باشد:

– معاون گردشگری به عنوان رئیس کمیته

– کارشناس حقوقی اداره کل استان

– کارشناس حراست اداره کل استان

– یک نفر از صاحب نظران و دست اندرکاران بخش غیر دولتی به انتخاب مدیر کل استان

– یک نفر از صاحب نظران و دست اندرکاران بخش غیر دولتی به انتخاب تشکل حرفه ای مربوطه در استان

تبصره 1) در هر استانی که تشکل حرفه ای مربوطه ایجاد نشده این فرد توسط مدیران تاسیسات گردشگری ذیربط استان انتخاب می شود.

تبصره ۲) فرد منتخب از بخش غیر دولتی توسط مدیر کل استان باید دارای حسن شهرت بوده و فاقد سابقه تعلیق در طول سه سال منتهی به زمان انتخاب شدن( با توجه به پرونده) باشد.

تبصره3) اعضای کمیته فنی با حکم مستقیم مدیر کل استان منصوب می شوند.

ماده 6) اداره کل استان حداکثر ظرف ۱۵ روز پس از دریافت شکایت، نسبت به تشکیل کمیته فنی و رسیدگی به آن اقدام می نماید

تبصره: مهلت یاد شده در سطح استان تهران، حداکثر ۲۰ روز می باشد.

ماده 7)کمیته فنی شکایت واصله را با توجه به گزارش ها، مدارک، مستندات موجود و اظهارات طرفین اختلاف، بر اساس قوانین و مقررات جاری بررسی و رأی مقتضی را صادر می نماید.

ماده ۸)رأی کمیته فنی حداکثر ظرف مدت یک هفته پس از صدور، با امضاء مدیر کل استان به شاکی و متشاکی با رعایت تبصره 3ماده ۱۰ این دستور العمل ابلاغ خواهد شد.

ماده ۹)چنانچه در خصوص هر یک از تاسیسات گردشگری در استان تشکل حرفه ای پر اساس ماده ۲۵ آئین نامه ایجاد، اصلاح با نظارت سازمان ایجاد شده باشد، وظایف کمیته فنی بدوی با رعایت شرایط و ضوابطی که سازمان تعیین و ابلاغ می نماید، بر عهده تشکل حرفه ای مزبور خواهد بود.

ماده ۱۰) هر یک از طرفین شکایت حداکثر ظرف ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ رأی فرصت دارند نسبت به رأی صادره به صورت مکتوب اعتراض و تقاضای تجدید نظر نمایند.

تبصره 1) چنانچه پس از گذشت مدت زمان مذکوره شاکی و متشاکی اعتراض ننمایند رای صادره قطعی می شود و اعتراضات واصله پس از زمان مزبوره مسموع نخواهد بود.

تبصره 2) دعاوی که میزان خواسته آن بیشتر از سه میلیون ریال باشد، قابل تجدید نظر خواهی در کمیته تجدید نظر استانی خواهد بود

تبصره 3) اداره کل استان موظف است در برگه ابلاغ رأی زمان اعتراض را درج نماید.

ماده 11) اداره کل استان ظرف مدت حداکثر ۲۰ روز پس از وصول اعتراض به رأی بدوی نسبت به تشکیل کمیته فنی تجدید نظر استانی اقدام و به موضوع رسیدگی می نماید.

ب) کمیته تجدید نظر استانی

ماده 12)کمیته تجدید نظر استان متشکل از افراد ذیل می باشد:

– مدير کل و یا معاون گردشگری استان به عنوان رئیس کمیته

– مدیر یا مسئول امور حقوقی اداره کل استان

– رئیس حراست اداره کل استان

– دو نفر از صاحب نظران و دست اندرکاران بخش غیر دولتی با انتخاب تشکل حرفه ای مربوطه استانی

تبصره 1) دو نظر صاحب نظر بخش غیر دولتی منتخب از سوی تشکل نباید از اعضاء کمیته فنی بدوی استان باشند.

تبصره ۲) اداره کل نظارت در صورت صلاحدید می تواند یک نفر از کارشناسان خود را جهت حضور در کمیته های فنی به عنوان عضو ناظر به اداره کل استان معرفی نماید.

ماده 13) چنانچه کمیته فنی در رسیدگی به تخلف هر یک از تاسیسات گردشگری تصمیم به صدور رأی لغو مجوز داشته باشد، می بایست از صاحب مجوز جهت ارائه توضیحات در یکی از جلسات کمیته به صورت مکتوب دعوت نماید. همچنین باید قبل از صدور رأی لغو مجوز حداقل دو نفر از اعضای کمیته از محل فعالیت واحد مربوطه بازدید به عمل آورده و گزارشی از وضعیت آن را به صورت کتبی به کمیته ارائه نمایند.

تبصره  1) چنانچه در خصوص برخی تاسیسات گردشگری رأی صادره از سوی کمیته فنی منجر به کاهش درجه، تعلیق و یا لغو مجوز تاسیسات گردشگری باشد، لازم است رأی مزبور به تائید کمیسیون درجه بندی مربوطه برسد. در صورت عدم تائید رأی توسط کمیسیون درجه بندی موضوع جهت تصمیم گیری نهایی به کمیسیون عالی ارجاع می شود.

تبصره ۲) در صورتی که صاحب مجوز از شرکت در جلسه و ارائه توضیحات خودداری نماید و یا دفاعیه کتبی هم ارائه ننماید، کمیته فنی بدین شکل تلقی نموده که توضیح قابل ارائه ای وجود نداشته و مطابق ضوابط و مقررات تصمیم گیری می نماید.

ماده ١٤) کمیته فنی بدوی و تجدیدنظر استانی صلاحیت رسیدگی به شکایاتی که خارج از حیطه اختیارات سازمان و یا واجد وصف مجرمانه باشد را نداشته و موضوع باید از طریق مراجع ذیصلاح پیگیری شود.

ماده ۱۵) کلیه آراء کمیته فنی نظارت بدوی و تجدید نظر و همچنین مکاتبات کمیته ها از طریق مدیر کل استان ابلاغ می گردد.

ماده 16) شکایاتی که در رابطه با کارکنان و یا واحدهای سازمان مطرح شده باشد، قابل طرح در کمیته ها نبوده و موضوع باید از طریق مراجع اداری ذیصلاح مورد بررسی و رسیدگی قرار گیرد.

فصل سوم: کمیسیون عالی نظارت و تجدید نظر

ماده 17) کمیسیون عالی نظارت و تجدید نظر مرکب از پنج نفر به شرح ذیل می باشد:

– مدیر کل نظارت و ارزیابی خدمات گردشگری با نماینده مطلع و تام الاختیار وی به عنوان رئیس کمیسیون

– مدير كل حقوقی و املاک سازمان با نماینده مطلع و تام الاختیار

– رئیس حراست معاونت گردشگری

– مدیر کل یا معاون گردشگری استان مربوطه

– سرئیس با یکی از اعضای هیات مدیره تشکل کشوری ذیربط

تبصره 1) عضو معرفی شده از بخش غیر دولتی نباید دارای سابقه تعلیق با لغو مجوز در طول سه سال منتهی به زمان انتخاب باشد. 

تبصره2) در خصوص آن دسته از تاسیسات گردشگری که فاقد تشکل کشوری میباشند، فرد یا افراد مزبور از میان فعالان دارای حسن شهرت و با تجربه بنا پیشنهاد اداره کل نظارت و تائید معاون گردشگری سازمان انتخاب می شوند.

ماده 18) کمیسیون عالی نظارت و تجدید نظر به موضوعات زیر رسیدگی می نماید:

– شکایات تاسیسات گردشگری از یکدیگر که طرفین شکایت در یک استان نباشند.

– شکایات اشخاص حقیقی و حقوقی تبعه خارجی از تاسیسات گردشگری داخل کشور

– نظارت بر نحوه عملکرد کمیته های بدوی و تجدید نظر استان ها

– رسیدگی به تخلفات تاسیسات گردشگری

– رسیدگی به اعتراضهای واصله نسبت به آراء کمیته های استانی

تبصره ۱) مهلت اعتراض به آراء کمیته تجدید نظر استان، ۱۵ روز از تاریخ ابلاغ رای میباشد و پس از گذشت تاریخ مذکور، آراء کمیته تجدید نظر استان قطعی است.

تبصره 2) دعاوی که میزان خواسته بیشتر از بیست میلیون ریال باشد، قابل تجدید نظر خواهی در کمیسیون عالی خواهد بود.

تبصره3) در صورتی که کمیته های فنی هر یک از استان ها به صورت مکرر مصوبات خلاف قوانین و مقررات داشته باشند، کمیسیون عالی نظارت میتواند رأی بر انحلال کمیته مذکور صادر نماید.

تبصره 4) وظایف مصرح کمیسیون عالی موضوع ماده ۱۹ شیوه نامه درجه بندی تاسیسات گردشگری ابلاغی ۱۳۹۴، از شمول این دستور العمل مستنی و بر اساس ضوابط و ترتیبات مندرج در شیوه نامه مزبور بر عهده همان کمیسیون موضوع ماده ۱۹ می باشد.

تبصره 5) چنانچه در خصوص هر یک از تاسیسات گردشگری، در سطح کشور تشکل حرفه ای بر اساس ماده ۲۵ آئین نامه ایجاد، اصلاح با نظارت سازمان ایجاد شده باشد، با تائید معاون گردشگری سازمان برخی از وظایف کمیسیون عالی با رعایت شرایط و ضوابط سازمان می تواند بر عهده تشکل حرفه ای مزبور گذارده شود.

ماده  19) جلسات کمیسیون عالی نظارت و تجدید نظر در محل اداره کل نظارت و ارزیابی خدمات گردشگری سازمان تشکیل و اعضای آن با حکم مستقیم معاون گردشگری سازمان منصوب می شوند.

ماده ۲۰) آرائی که به علت عدم تجدید نظر خواهی در استان به قطعیت رسیده اند، قابل فرجام خواهی در کمیسیون عالی نیست. مگر در موارد ذیل:

الف) احکامی که خواسته آن بیش از مبلغ دویست میلیون ریال باشد.

ب) آرائی که به صورت غیابی صادر شده باشد.

تبصره: آرائی غیابی است که متشاکی یا وکیل یا قائم مقام یا نماینده ی قانونی وی در هیچ یک از جلسات کمیته حاضر نشده و به طور کتبی نیر دفاع ننموده باشد و به هیچ نحو اطلاعی از شکایت نداشته باشد.

ج) رأی صادره مستند به اسنادی بوده که پس از صدور حکم، جعلی بودن آنها ثابت شده باشد.

د) پس از صدور رأی اسناد و مدارکی جدیدی به دست آید که دلیل حقانیت درخواست کننده تجدید نظر باشد مشروط بر اینکه اسناد و مدارک یادشده در جریان رسیدگی مکتوم بوده و در اختیار متقاضی نبوده باشد.

ماده ۲۱)  مصوبات و آراء کمیسیون عالی نظارت و تجدید نظر با نظر موافق اکثریت نسبی اعضاء کمیسیون اتخاذ می شود. این آراء قطعی و لازم الاجرا بوده و از طریق مدیر کل نظارت و ارزیابی خدمات گردشگری ابلاغ می شود.

ماده ۲۲) همه اعضاء حاضر در جلسه کمیته ها و یا کمیسیون موظف به امضاء صورتجلسه کمیسیون یا کمیته می باشند. لیکن اقلیت مخالف تصمیم، ضمن امضاء باید به طور خلاصه دلیل مخالفت خود را تصریح کنند.

ماده  23) طول دوره عضویت افرادی که به عنوان نماینده با نمایندگان بخش غیر دولتی در کمیسیون و کمیته ها انتخاب می شوند حداکثر دو سال تمام است و انتخاب آنها به صورت غیر متوالی (متناوب) بلامانع است.

ماده  24) هیچ یک از کمیته ها و یا کمیسیون عالی نمی تواند در آراء مالی خود بیش از آنچه شاکی در شکایت خود به عنوان خواسته مالی اعلام داشته، رأی صادر نماید.

ماده 25) در صورتی که شاکی و متشاکی در هر یک از مراحل رسیدگی به صورت مستقل و یا در حین جلسه رسیدگی، بنا به هر دلیلی با یکدیگر توافق و صلح نمایند رسیدگی متوقف و توافق طرفین طی صورت جلسه ای به امضاء طرفین و تأئید کمیته با کمیسیون عالی رسیده و نتیجه به صورت قطعی ابلاغ می شود.

ماده  26) کمیسیون عالی و کمیته های موضوع این دستور العمل اعم از بدوی، تجدید نظر، با حضور حداقل ۴ نفر از اعضاء رسمیت می یابد، لیکن سازمان/ اداره کل باید پیش از تشکیل جلسه کلیه اعضاء را به طور رسمی دعوت نماید.

تبصره: مصوبات کمیته ها و کمیسیون عالی با اکثریت نسبی تصویب و معتبر بوده و تمامی آراء پس از قطعی شدن قابل اجر است

این دستور العمل در ۳ فصل و ۲۶ ماده و ۲۱ تبصره از تاریخ ابلاغ لازم الاجرا بوده و همچنین از زمان ابلاغ ، دستور العمل شماره 189/1/902 مورخ 19/3/1390 منسوخ می شود.

معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان